Artysta, sztuka i społeczeństwo. Spory i polemiki wokół „Confiteor” Stanisława Przybyszewskiego

Tomasz Sobieraj

24,00 

Publikacja finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2017–2021, nr projektu 11H 16 0131 84

Polemika Kytycznoliteracka w Polsce, t. 13

ISBN 978-83-7654-452-6

Poznań 2019, s. 252, oprawa miękka

Opis

Słynny manifest Confiteor Stanisława Przybyszewskiego, opublikowany w 1899 roku na łamach krakowskiego „Życia”, wywołał najgwałtowniejsze polemiki i spory w dziejach polskiej krytyki literackiej. Jego autor, aspirujący do rangi przywódcy polskich modernistów, sformułował program wymierzony polemicznie w dotychczasowe idee rodzimej literatury, uwalniający artystę od wszelkich zobowiązań zewnętrznych i wynoszący sztukę na poziom metafizycznego absolutu. Przeciwników Przybyszewskiego szczególnie oburzały tezy Confiteor o amoralnym i irracjonalnym charakterze twórczości, której przedmiotem miała się odtąd stać słynna „naga dusza”, uznawana za istotę bytu. Manifest Przybyszewskiego poparli niektórzy krytycy młodopolscy, przede wszystkim Jerzy Żuławski, w mniejszym stopniu Ignacy Matuszewski. Z kolei stanowczy opór tezom Confiteor postawili pozytywiści (Piotr Chmielowski) oraz konserwatyści (Jan Pawelski, Teodor Jeske-Choiński). Wystąpienie Przybyszewskiego spełniło rolę pokoleniowego wyznania wiary.

 

Spis treści